Antarktyka

Antarktyka jest obszarem niemalże całkowicie pokrytym śniegiem i lodem, która nadal pozostawia wiele niewyjaśnionych zagadek będących inspiracją do kontynuowania badań przez podróżników, naukowców i polarników, takich jak Marek Kamiński. Próby odnalezienia obszaru wiecznej zimy podejmowało wielu śmiałków, jednak odkrycie Antarktyki nie należało do łatwych wypraw. Współcześnie biegun południowy zachwyca i fascynuje nie tylko badaczy, ale również turystów. Ciekawość jest, bowiem naturalną cechą każdego człowieka.

Na całym świecie nie ma zimniejszego obszaru niż Antarktyka położona na biegunie południowym, najbardziej odizolowana polarna strefa znajdująca się na Ziemi. W jej skład wchodzi Antarktyda zajmująca około 9% powierzchni lądów na całym świecie, otaczający ją lądolód, oraz wody i wyspy, której granice wyznacza tzw. Strefa konwergencji antarktycznej i równoleżnik 60S. Niemal cały kontynent, bo aż 98% całkowitej powierzchni Antarktydy stanowi lądolód o grubości 4,8 km. Najwyższy lądolód ma wysokość 4030m.n.p.m i zlokalizowany jest na Antarktydzie wschodniej.

Antarktyka zajmuje 14mln km2, stanowi znakomite źródło wiedzy dla podróżników i naukowców prowadzących badania w licznych stacjach badawczych. Pomimo niesprzyjających warunków atmosferycznych zamieszkała przez unikalne ptactwo morskie, pingwiny, słonie morskie, foki, mnóstwo gatunków ryb przystosowanych do życia w środowisku całkowicie zajętym przez śnieg i niekończący się lodowiec.

Klimat polarny, który nie występuje w żadnym innym miejscu, towarzyszy mu wyż baryczny będący przyczyną powstawania antycyklonów. Potężne wiatry i huragany są całkiem naturalnym zjawiskiem. Jedynie w centralnej części kontynentu wiatry stają się słabsze. Chyba najbardziej fascynującym zjawiskiem jest jednak zorza polarna nad Antarktydą, o czym nieraz przekonał się sławny podróżnik Marek Kamiński.

Z kolei na wyspach położonych w północnym obszarze panuje zdecydowanie klimat podbiegunowy. Antarktyka podzielona przez konwergencję antarktyczną na dwie części północną i południową. W punkcie spójności lodowate wody antarktyczne oddzielone są wąskim pasem wody od znacznie cieplejszych wód subantarktycznych. Antarktyka charakteryzuje się temperaturami przekraczającymi nawet -80°C, gdzie w najcieplejszym okresie słupki rtęci nie spadają niżej -20°C.

Historia Antarktyki sięga lat 80, gdzie w 1820 roku F.F Bellingshausen i M.P Łazariew odkryli kontynent, jaki stanowi dzisiejsza Antarktyda. Pomimo, że próby odnalezienia lądu południowego podejmowało wielu śmiałków odkrycie obszaru, o którym istnieniu snuło się różnorodne wizje przez długi okres czasu nie przynosiło pozytywnych rezultatów. Sukces osiągnęli Rosjanie będący członkami załogi statków Mirnyj i Wostok uznani za ludzi, którzy po raz pierwszy przekroczyli obszar Antarktyki. W styczniu 1895 roku L. Kristensen, H. Bull, C. Bochgrevink zacumowali u wybrzeży przylądka Aare stając się jednocześnie szczęściarzami, którzy rzeczywiście stanęli na lądzie Antarktydy. Dopiero w latach 1897-1899 można było mówić o przełomie w badaniach rozpoczętych przez podróżników na statku Belgia, na którym znajdowali się polscy naukowcy A. Dobrowolski, oraz H. Arctowski. To właśnie oni mieli okazję po raz pierwszy w dziejach ludzkości zimować na Antarktydzie, gdzie lodowce, śnieg i skrajnie mroźne powietrze skutecznie utrudniały normalne funkcjonowanie.

Antarktyka jest niemalże całkowicie pokryta śniegiem i lodem

Antarktyka jest niemalże całkowicie pokryta śniegiem i lodem

14.12.1911 r. zorganizowany został wyścig do bieguna południowego. Wygrany z pięciotygodniowym wyprzedzeniem przez Norwegów pod dowództwem R. Amundsena. Ekipa norweska zwyciężyła z brytyjską załogą Roberta Scotta. Wyprawa Brytyjczyków odniosła tragiczne skutki, gdyż w drodze powrotnej cała załoga statku zginęła.
Kolejne próby dotarcia do Antarktydy podjęto w okresie międzywojennym wykorzystując do tego celu samoloty. G.H. Wilkins w 1928 roku jako pierwszy przeleciał nad biegunem południowym. Kolejnym śmiałkiem był R. Byrd dokonujący lotu trasą poprzednika w 1929 roku, powracając rok później w celu zebrania podstawowych informacji na nieznane zagadnienia dotyczące kontynentu, jaki stanowi Antarktyka.

W latach 1957-58 dwanaście państw podczas trwania Międzynarodowego Roku Geofizycznego rozpoczęło wysyłanie ekspedycji, co zapoczątkowało budowę ponad 40 stacji badawczych na Antarktydzie i otaczających ją wyspach. Działania naukowców i badaczy pomogły w potwierdzeniu tezy na temat kurczenia się warstwy ozonowej w stratosferze nad kontynentem. Wgłębiając się w lądolód pobrali próbki lodu, na których podstawie można było stwierdzić poszczególne zmiany klimatów, oraz wysoki poziom zanieczyszczeń w atmosferze spowodowany substancjami radioaktywnymi i związkami ołowiu.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

*